Ritme workshop op de pabo

Afgelopen december gaf ik een gastles op de pabo over ritme en groove. Het doel: aankomende leerkrachten laten ervaren dat je geen muzikant hoeft te zijn om ritme te onderwijzen. De sessie werd opgenomen en ik deel hier mijn belangrijkste inzichten.

De workshop begon met een simpele vraag: klap een stabiel ritme. Makkelijk, zou je denken. Maar zodra ik er een tweede laag overheen legde — een patroon dat net iets anders was — ontstond er chaos. Precies het punt dat ik wilde maken: ritme is niet alleen tellen, het is luisteren naar anderen.

Vervolgens werkten we met body percussion. Geen instrumenten, alleen je lichaam. Stampen, klappen, knippen, tikken op je borst. Het mooie van body percussion is dat iedereen het kan en dat het nul voorbereiding kost. Perfect voor een drukke leerkracht die even snel een energizer nodig heeft.

Het hoogtepunt van de workshop was het groepscompositie-moment. In groepjes van vier moesten studenten een ritmepatroon van acht tellen bedenken met alleen lichaamsklanken. De regel: iedereen moet een ander geluid maken en ze moeten samen klinken. Na tien minuten oefenen presenteerde elke groep hun stuk.

Wat me opviel: de studenten die zeiden "ik heb geen ritmegevoel" maakten de meest creatieve patronen. Omdat ze niet vast zaten in muzikale conventies, durfden ze onverwachte combinaties te maken. Een bevestiging van mijn overtuiging dat muzikaliteit niet afhangt van technische vaardigheid.

De video laat de hele sessie zien, inclusief de momenten waarop het even niet lukte. Want dat hoort erbij — fouten maken is onderdeel van het leerproces. Als leerkracht moet je dat durven laten zien.